Ich ha mer ì der letschte Zit Gìdanke gmacht, wie vìll Uusdrȕck, won mìr no gläuffig sìnd, scho miine Chìnd frönd woorde sìnd, ganz ȁifach, wìll mìt der Entwìcklig von letschte Jooren eso Sachen ùs em tȁglichen Aarbetslȁbe verschwùnde sìnd.
Do hëre ghööred emool sìcher ganz vìli Nȁme vo Gȁgeschtȁnd, wo hȕt ȁifach ȕberholt sìnd. Oder wȕssed öiseri Jùnge no, was es ales amen Isereuffwage ghaa hȁt? De Tiechsel kȁnnt mer worschiindli no, aber was ìscht e Langwiid, en Pfùlme, e Brüüchchette (1) oder e Chìpfe (2)? Dȁnn wȁiss scho sìcher au bald niemert me, was e Lùndschiiben ùnd en Lùnd (3) ìscht. Öppen au chuum, was e vorderi oder hìnderi Zange; s Rȁnkschitt wo mer amigs hȁt müese salbe‚ da mer besser hȁt chöne wiise, wäär sìcher öppe no uuszmache.
Au was es alls ame Veegschììr ghaa hȁt, ìscht sìcher nȁbet em Joch bald niemertem me bìkannt, as es au no zwȁi Chȁȁl ùnd en Chȁȁlhoogge (4) ùnd au doo wìder e Langwiid bbruucht hȁt, das mer eso e Loobe hȁt chöne en Tiechsel schpane. Ì wie mȁngere Schüür ìne gìts hȕt no e ›Baarbìndewand‹, oder hìnen ùsse e Schöpfi? Was hȁt amel zùn ere Schtallapiteegg ghöört? Sìcher emool en ›Schlegel‹ voll Schnaps, e chliini Gùttere mìt Lysol, en Gìftschlegel ›Luusessig‹ ùnd Holzcholetheer, wo mer ìn ere Bȕchs ìnen ìm Schneebërg z Wald ùne poschtet hȁt.
No der Wienacht hȁnd amel di alte Puure no scharff ùf d ›Loostȁȁg‹ gachtet, wo jede sell fȕr en Monet s Wȁtter ìm nöie Joor voruussȁge. Am Samschtigoobig vo der Frofaschtewùchen ìsch mer em Zwölfi vor s Huus use gschtande, hȁt de nass Fìnger ìd Lùft gschtreckt zùm Luege, wele Wìnd di nȍȍchschte drei Mönet vorhërrsched seig.
Wȁischt öppe no, was e Gëërschteschtampfi ìscht, e Hȁchlen oder e Hërdöpfelschtampfi? Wȁischt, was mììr amel no gschtole hȁnd ùf em Schuelerwȁȁg? ›Barȕngel‹ ùnd ›Zùckerbìrli‹ oder au ›Schniiderhȁiribìren‹ ùnd ›Goldschmöckler‹, ì der Oo vorne hìnder em Armehuus zue.
Wȁischt öppe no, was Pfiiffeholz (5) oder Margwide (6) sìnd? Maassholderen (7) oder Saarbache (8), oder hȁnd die an Rieter ùnd Wȁide noowen au scho Wìtschge (9) gschtoche, Wìtschgetörn sìnd dȁnn nȁmli no rȁcht gfȍȍrli, wìll gëërn d Schpìtz abbrȁched ùnd no choge glii emool verȁitered. Hȁscht scho emool müese tanneni Escht uusschnȁiggle (10) fȕr Veeschtreu oder ìm Wald go laube, zùm de Laubsack nöi fȕle? Wȁnn em Hesseschaagg d Lüüt e Saage bbroocht hȁnd zùm Fiele, hȁts amel ghȁisse: «Si hȁt no Wȁȁg gnueg.», oder aber: «Muesch si no chli schrȁnke!» (11). Wȁnn de Vatter Broot bbache hȁt, dȁnn hȁt d Mueter am [ 28 ] Moorge vorhër müese ›heble‹. No em Trösche hȁscht als Bueb a jedem freie Nomittag müese d Rölli oder Wìndmȕli triibe zùm de Wȁize bùtze.
- Spannkette
- Leiternhalter
- Äussere Radsicherung
- Kehlhaken
- Weidenruten, aus denen Pfeifen gemacht wurden
- Wolliger Schneeball (Viburnum lantana)
- Feldahorn
- Pappel
- Hauhechel (Ononis spinosa)
- Feinen Reisig von Tannenästen schneiden
- Sägezähne biegen
[ 29 ]