Ich hȁn ìn Vierzgerjooren e Bȁȁsi ghaa, wo es Ziitli mìt ìrer Famìlien ì der ›Farb‹ gwont hȁt. Ȁigetli mag mi nù no a di hööche Rüüm ì dem Huus ìnen erìnnere, ùnd das ùne drìnn e Wöscherei bìtrìbe woorden ìscht. Ìn letschte Joore hȁni dȁnn aber ìmmer bìm Verbiilauffe, hauptsȁchli bì füechter Wìtterig, probiert d Bìschrìftig am Huus obe zȁmezriime. ›[...] Druckerei […] Baumann‹ ìscht mer vo Aafang aa klaar gsii, daas voruus ùnd zwȕschetìnen aber ìsch es Räätsel bblìbe. Drùm hȁn dȁnn ìm Walder Notariaat, wo früener ›Landschriiberei‹ ghȁisse hȁt, mich erkùndiget. Deet gseet mer ìn alte Büechere, das es das hȕtig ›Huus zùr Farb‹ im 1877i erschtmools als ›ein unvollendetes Färbereigebäude‹ ggëë hȁt. S Huus vo der hȕtige Beckerei obedraa ìscht dȁnn als ›Blaufarb‹ bìnȁnnt verchauft woorde. Also ìscht ȁigetlich uurschprȕngli die Färberei Baumann oben a der Schtrooss bìtrìbe woorde, ùnd de Färber hȁt s verschrìbni Rȁcht ghaa, di gfärbte Tüecher hìnder em Huus ìm Kanaal vo der Nöimȕli go z wȁsche. Dëë hȁt d Fassig grad bì der ›Zùberibrùgg‹ ghaa ùnd ìscht offe zwȕschet de Farb ùnd em Huus Schmìttebach vom Chüeffer Chȁgi ìd Nöimȕli fȕre ggange, hȁt deert früener sìcher e Mȕli trìbe, schpȍȍter dȁnn d Saagerei vo s Honeggers ìm Saagerȁi. 1877 hȁt aber zù de Farb au no en Puuregwërb mìt 10 Jucharte Wìsen und Waldig ghöört. Vìlìcht wȁgem Nöibou ìscht de Färber Buume Konkurs ggange. ›Blaufarb‹ und Färbereigìbäu sìnd aber wìder vome Buumen ȕbernoo woorde. No de Bìschrìftig z schlüüsse, wo’s am Nöibou ghaa hȁt, schiints mer, das doo scho lang Schtoffdrùck gmacht worden ìscht. ›Blaufarb‹ düütet druuf hii, die Färber hebid doo di bloone Tüecher bìdruckt, wo ìm vorletschte Joorhundert als ›Tȕrggetüecher‹ tȁilwiis ì ali Lȁnder ggange sìnd.
Ìm 1909i hȁt woll de letschti Buume wo no Färber gsii ischt s ›Huus zur Farb‹, wo als ›Wohnhaus mit Waschhaus‹ bìzȁichnet wììrt, an Noochber Anton Haller, Braufüerer ì der ›Schȁidegg‹, verchauft. Ì der Folg ìscht do hìne dȁnn bìs ì di nöier Ziit d Wöscherei vom Gaschthoof Schȁidegg bìtrìbe woorde. Mìt em Bou vo dem Färbereigìbäu hìnder em Zìpfel ìscht dȁnn aber de Kanaal ìd Nöimȕli aben ùnderìrdisch ìme teckte Chȁngel gfüert woorde. Öppen äändli wie de Chȁngel vom Hìnderwald ìn Halpergwejer fȕre.
Emool mee hȁt mir s Bischȁftige mìt de Vergangehȁit zȁiget, das Huus- ùnd au vìli Fluurnȁme, au wȁnn’s nȕd ìmmer ùf der eerscht Blìck ërsìchtli ìscht, doch ìmmer en reaalen Uurschprùng hȁnd, wo sich loont nȕd ì Vergȁssehȁit z groote.
Ùnder de Farb zue ìscht ȕber mȁngs Joor en Chüeffer Chȁgi a der Aarbet gsii. Woll ȕber e paar Gȁnerazioone sìnd doo Wiifȁsser ùs Ȁicheholz gmacht woorde. De letschti Chüeffer, de Jakob Chȁgi, ìscht ledig gsii, ùnd won ëër sis Wërchzüüg ùs der Hand ggëë hȁt, ìscht ì sim Huus e Wöscherei bìtrìbe woorde. Ì der ›Farb‹ aber ìscht wääret em letschte Chrieg e Mìlitäärchùchi, hauptsȁchli fȕr di ìnternierte Soldaate, Franzoose, Poolen und zletscht Ȁnglȁnder, bìtrìbe woorde. Nochane hȁt es Ziitli de Konrad Grass ìm Iselade ›Merkur‹ do hìne siis Magaziin ghaa.