Scho ì de Driissger Jooren ìscht s eerscht Mool e trigonometrischi Vermȁssig ùs der Lùft mìt eme Flugzüüg gmacht woorde. Ich bsìnn mi no guet, wo ȕberall die VermȁssigsPȕnkt mìt Platte vo öppen 1 m2 ùs Alumiiniumblȁȁch gglȁge sìnd. Zù dem Zwȁck sìnd au e ganzi Gschaar PolygonPȕnkt mìt eme bodesebne Schtȁi, äändlich eme Maarchschtȁi mìt eme Loch ì de Mìtti, gsetzt woorde. Bì öppen eme Viertel devoo sìnd dȁnn asig Platte gglȁit gsii, wo d Flùgi ìm langsame Fluug öppe zwȕschet 500-1000 Meter ȕber Grùnd fotograafisch ërfasst hȁt. Mer ìscht defȕȕr ȁimool vo Norde gȁg Süüde, ùnd nochane vo Oscht nach Wescht gfloge. Das gäb e verbessereti Landeschaarte 1:100’000, hȁt de Geomeeter ërchläärt, wo dȁnn di ȕbrige Pȕnkt ›terrestrisch‹, das hȁisst am Bode, mìt de jewiilige gnaue Dischtanzen ùnd Hööchenen ȕber Meer uufgnoo hȁt. Ase chöni mer Gìbäu, Bȁch ùnd Waldrȁnder vìll gnäuer feschthalten ùnd zȁme mìt de Flùguufnaamen e möglichscht gnaui Chaarte fȕr d Armee ùnd d Wanderer ërschtele.
Mìt Platte bìzȁichneti Pȕnkt sìnd gsii ìm Fȁlmis wo d Ghȁischtschtross ìd Hauptschtrooss iimȕndet, am Grȁnzebööl, oben a de Geerhalde, dȁnn ȁinen ì der obere Hell gȁge di ùnder Schȁidegg ue, ùnd ȁinen ìm Wiisrank, wo de Wanderwȁȁg gȁg em Schwarzebërg abzwiigt.
Di mȁischte Blȁȁch sìnd dȁnn iigsammlet woorde, nù daas oben a de Geerhalde hȁt mer vergȁsse, ùnd sȁb hȁn ich dȁnn bìm Hȁidelbeeri Sueche gfùnde, mìthȁignoo ùnd zùm Baschtle bbruucht.
Mer hȁt aber d Schwiiz scho ìm vorletschte Joorhùndert trigonometrisch vermȁsse ghaa. D Dufour Chaarte, nach em Gȁneral Dufour bìnȁnnt, wo die dȁnn hȁt mache loo, ìscht ȁifach am Bode vermȁsse woorde. Fȕr di sȁb Ziit en immȁnsi Aarbet! Derzue ìscht s ganzi Gìbiet ì Drüüegg uuftȁilt ùnd asen iigmȁsse woorde. Aaschiined ìscht doozmool de Bìzùùgspunkt fȕr d Hööchi ȕber Meer, de Repère Pierre du Niton z Gȁnf ùne, nȕd ganz gìnau ërfasst gsii. Es hȁt drùm ìm Zwȁnzgischte Joorhùndert e Revisioon ggëë vo allne Hööchene vo de Bëërg. De Schwarzebërg ìscht doo ùm zwee oder drei Meter nìderer woorde.
Wȁmmer aber tȁnkt, mìt welne Mìttel die Dufour-Chaarte gmacht woorden ìscht, mues mer groossi Achtig vor de gwaltige Lȁischtig vo sȁbne Vermȁssere haa, won ì öserem gìbìrgige Land eso e groossi Aarbet hȁnd chöne mìt dëren ȁimoolige Gnauigkȁit mache.
Hȕt mues jo nȕme vìll ȁigetli gmȁsse wëërde. Modërni Laser mached ì Sekùndeschnȁlli, was mer früener müesam hȁt müesen ëraarbȁite. Ich wùùrd aber glaube, das di sȁbe drüüeggige Blȁȁchtȁchli wo’s ùf vìllne Bëërg obe – Hörnli ùnd Bachtel as Biischpiil – ghaa hȁt, ȕber wìchtige PolygonPȕnkt gschtande sìnd. Doo drùnder ìscht dȁnn ìmmer en Schtȁi, wie mer’s fȕr Kantonsgrȁnze bbruucht hȁt, gschtande, mìt eme Loch ì de Mìtti wo de Geomeeter de Schpìtz vo sim Mȁssggräät hȁt chöne driischtele. Vo dërige markante Pȕnkt uus ìscht dȁnn s ganz Gìbiet vermȁssen ùnd kartografiert woorde.